Goud 375 of 585: wat is het verschil in waarde?

375 en 585 zijn allebei stempels die het goudgehalte in duizendsten aangeven. 375 is 9 karaat en bevat 37,5 procent goud. 585 is 14 karaat en bevat 58,5 procent. Per gram is 585 daardoor ongeveer anderhalf keer zoveel waard als 375.

Het verschil in één overzicht

De twee gehaltes liggen dicht bij elkaar in uiterlijk en ver uit elkaar in waarde. Dat is precies waarom het de moeite loont om te weten wat er in uw sieraad staat.

• 375 is 9 karaat, 37,5 procent goud, in Nederland vooral in oudere en geïmporteerde stukken, en het standaardgehalte in Britse sieraden.
• 585 is 14 karaat, 58,5 procent goud, en het gangbare gehalte voor Nederlandse trouwringen, kettingen en armbanden.

Het aandeel goud in 585 is ruim anderhalf keer dat van 375. Dezelfde verhouding komt terug in de prijs per gram, want die volgt rechtstreeks uit het gehalte.

Rekenvoorbeeld: hetzelfde gewicht, twee gehaltes

Neem twee kettingen die er nagenoeg hetzelfde uitzien en allebei 12 gram wegen. De ene is 375, de andere 585.

Stel dat de inkoopprijs op een gegeven dag 37 euro per gram is voor 9 karaat en 58 euro per gram voor 14 karaat. De ketting van 375 komt dan uit op 12 × 37 is 444 euro. De ketting van 585 komt uit op 12 × 58 is 696 euro. Hetzelfde gewicht, hetzelfde model, 252 euro verschil, alleen door het gehalte.

Andersom werkt het net zo. Wilt u met 375 dezelfde opbrengst halen als met 585, dan heeft u ongeveer anderhalf keer zoveel gewicht nodig. Achttien gram 375 komt ruwweg overeen met twaalf gram 585. De actuele bedragen per karaat staan op de pagina met de actuele goudprijs, want de koers beweegt dagelijks mee met de markt.

Waarom lijken ze zo op elkaar?

Het verschil in kleur tussen 375 en 585 is met het blote oog nauwelijks te zien. Beide zijn geel, en de exacte tint hangt meer af van de bijmetalen dan van het gehalte. Een 375 legering met veel koper kan warmer ogen dan een 585 legering met veel zilver, terwijl die laatste toch meer goud bevat.

Ook aan het gewicht in de hand is het verschil beperkt. Goud is zwaarder dan koper en zilver, dus 585 is per volume-eenheid iets zwaarder dan 375, maar dat merkt u pas als u twee vergelijkbare stukken naast elkaar houdt. Het stempel is daarom veel betrouwbaarder dan het oog.

Welk gehalte is beter?

Beter hangt af van waarvoor. Voor de opbrengst bij verkoop wint 585 duidelijk, omdat er per gram meer goud in zit. Voor dagelijkse slijtvastheid heeft 375 juist een klein voordeel: hoe meer bijmetaal, hoe harder het materiaal, dus een 9 karaats ring krijgt minder snel krassen dan een 14 karaats ring.

Voor kleurechtheid is 585 in het voordeel. Bij lagere gehaltes zit meer koper in de legering, en koper kan op termijn iets donkerder aanslaan. Bij witgoud speelt het rhodiumlaagje bovendien een grotere rol dan het gehalte zelf.

Waar komt u 375 tegen en waar 585?

375 vindt u vooral in sieraden die uit het Verenigd Koninkrijk komen of daar zijn gekocht, in oudere Nederlandse stukken en in bepaalde Duitse series. 585 is het gehalte van vrijwel alle moderne Nederlandse sieraden. Ligt er een la met erfstukken, dan is het niet ongebruikelijk om beide gehaltes door elkaar aan te treffen, samen met wat 333 en soms een enkel stuk 750.

Bij het taxeren worden die gehaltes altijd apart gewogen. Alles op één hoop wegen zou betekenen dat het beste stuk de prijs van het slechtste krijgt, en dat is precies wat u niet wilt.

Wat als er geen stempel in staat?

Ontbreekt het stempel, dan is het gehalte niet af te lezen maar wel te meten. Bij een zuurtest wordt een streepje metaal op een toetssteen gezet en met zuren van oplopende sterkte behandeld; aan de reactie is de gehalteklasse af te lezen. Bij een XRF-analyse gaat het sieraad onder een röntgenmeter en komt de exacte samenstelling eruit, zonder krassen of beschadiging. Zeker bij het onderscheid tussen 375 en 585 is meten de enige betrouwbare weg, omdat kijken en wegen te dicht bij elkaar liggen.

Het nettogewicht bepaalt de eindsom

Wat het gehalte ook is, alleen het gouden deel telt. Stenen, sluitingen van staal, scharnieren en veren gaan van het brutogewicht af. Bij een gladde ring is bruto vrijwel gelijk aan netto, bij een ring met een grote steen of een broche met mechaniek kan het verschil oplopen. Op de pagina over hoe goud wordt getaxeerd staat hoe die weging stap voor stap gaat.

Witgoud in 375 en 585

Bij witgoud speelt het gehalte precies dezelfde rol als bij geelgoud. Een witgouden ring van 585 bevat 58,5 procent goud, ook al ziet u daar niets van terug in de kleur. Dat de ring wit oogt, komt door de bijmetalen, meestal nikkel of palladium, en door het dunne rhodiumlaagje dat er overheen zit voor de heldere glans. Dat laagje slijt na jaren dragen, waardoor er een lichte gele waas doorkomt. Voor de inkoopprijs maakt dat niets uit, want die volgt uitsluitend uit het gehalte en het gewicht.

Beide gehaltes door elkaar in één doosje

De meeste mensen komen niet met één sieraad maar met een doosje. Daar zit dan wat 375 in, wat 585, vaak nog een enkel stuk 333 en soms een 750. Die stukken worden per gehalte apart gewogen en apart afgerekend. Alles op één hoop gooien zou betekenen dat het beste stuk de prijs van het laagste gehalte krijgt, en dat scheelt in de praktijk zomaar tientallen euro's. Vraag daarom altijd om een afrekening waarop per gehalte het gewicht en het bedrag staan.

Over de auteur

Mark de Groot, edelmetaaltaxateur. Taxeert al ruim vijftien jaar dagelijks goud, zilver en sieraden en beoordeelt gehaltes met zuurtest en XRF-analyse.

Verder lezen

• Wat is karaat goud? Alle gehaltes van 333 tot 999 uitgelegd
• Goud 333: hoeveel karaat is het en wat is het waard?
• Hoeveel is mijn gouden ring waard? Drie rekenvoorbeelden
• Zo verkoopt u uw goud: werkwijze, weging en uitbetaling