Hoe wordt de goudprijs bepaald?

De prijs die u per gram voor uw goud krijgt, is geen onderhandelingsuitkomst maar het einde van een rekenketen. Die begint bij de wereldwijde goudkoers en eindigt bij het gehalte van uw sieraad.

De spotprijs: waar alles begint

Goud wordt wereldwijd verhandeld, vierentwintig uur per dag. De spotprijs is de prijs voor onmiddellijke levering van een troy ounce fijngoud, en die ounce is 31,1035 gram. Die prijs komt tot stand op de grote handelsplaatsen, met Londen en New York als zwaartepunt, en beweegt continu mee met vraag en aanbod.

Daarnaast is er twee keer per handelsdag de London fix, een referentieprijs die als ijkpunt dient voor contracten in de hele sector. Waar de spotprijs elke seconde beweegt, geeft de fix een vast moment waarop de markt zich vastlegt.

Van dollar naar euro

Goud wordt genoteerd in Amerikaanse dollars. Voor een Nederlandse prijs komt daar dus een tweede variabele bij: de wisselkoers. Wordt de euro sterker ten opzichte van de dollar, dan daalt de goudprijs in euro's, zelfs als de dollarnotering onveranderd blijft. Andersom kan de prijs in euro's stijgen terwijl er in dollars niets gebeurt.

Dat verklaart waarom internationale koptekens over goud soms niet aansluiten bij wat u hier per gram krijgt. Er zitten twee bewegende delen in, niet één.

Wat de koers omhoog en omlaag duwt

• Rente. Goud levert geen rente op. Stijgen de rentes, dan wordt sparen aantrekkelijker en goud relatief minder; dalen ze, dan gebeurt het omgekeerde.
• Inflatie. Bij oplopende inflatie zoeken beleggers naar iets dat zijn waarde vasthoudt, en goud is daarvoor het klassieke adres.
• Onrust. Geopolitieke spanning en economische onzekerheid jagen kapitaal richting goud. Dat is de bekendste beweging en vaak de scherpste.
• Centrale banken. Die kopen en verkopen in grote volumes en kunnen de markt daarmee maandenlang een richting geven.
• Sieraadvraag. India en China zijn samen goed voor een fors deel van de fysieke vraag, met pieken rond het huwelijksseizoen en Diwali.
• Aanbod. Mijnproductie beweegt traag, maar het aanbod van gerecycled goud reageert snel: bij een hoge koers verkopen meer mensen hun oude sieraden.

Van spotprijs naar prijs per gram voor uw sieraad

De vertaalslag verloopt in drie stappen.

1. Per gram. De prijs per troy ounce wordt gedeeld door 31,1035. Dat geeft de prijs van één gram zuiver goud.
2. Naar gehalte. Uw sieraad is geen zuiver goud. Bij 585 telt 58,5 procent mee, bij 750 driekwart, bij 333 een derde. Wat karaat en gehalte precies betekenen, staat in het artikel over karaat goud.
3. Min de marge. Oud goud moet worden ingezameld, gekeurd, gesmolten en geraffineerd voordat het weer als fijngoud de markt op kan. Die kosten en de marge van de inkoper gaan van het bedrag af.

Wat overblijft is de inkoopprijs per gram, en die staat per karaat openbaar op de pagina met de actuele goudprijs. Voor zilver geldt dezelfde keten, met eigen gehaltes en een eigen koers; die bedragen staan op de zilverprijspagina.

Waarom de marge bestaat

De vraag komt regelmatig: waarom krijg ik niet de volle spotprijs? Omdat de spotprijs geldt voor gecertificeerd fijngoud in baarvorm, direct verhandelbaar op de wereldmarkt. Een gemengd doosje sieraden is dat niet. Er zit ander metaal in, de gehaltes lopen door elkaar, en er moet fysiek werk gebeuren voordat het materiaal die status heeft. De marge dekt dat traject.

Wel geldt: hoe transparanter de marge, hoe beter u kunt vergelijken. Daarom staan de prijzen per karaat vooraf online in plaats van dat er aan de tafel een bedrag wordt genoemd.

Hoe vaak beweegt de prijs?

De wereldmarkt beweegt continu, de inkoopprijzen op deze site worden dagelijks bijgewerkt. Kleine dagelijkse schommelingen van een half procent zijn normaal, en over enkele weken kan het verschil oplopen tot enkele procenten. Een indicatie die u vorige maand kreeg, is daarom een richtlijn en geen belofte.

Wachten op een betere koers is speculeren. Voor wie een doosje oude sieraden opruimt, weegt het verschil van een paar procent zelden op tegen het uitstel, en het is niet te voorspellen welke kant de markt op gaat.

Wat de prijs niet beïnvloedt

De staat van het sieraad, de winkel waar het ooit gekocht is en de prijs die er destijds voor betaald is, spelen geen rol in de materiaalwaarde. Alleen bij merksieraden en gouden horloges komt er merkwaarde bij, en dan wordt het stuk niet als grondstof maar als sieraad gewaardeerd.

Waarom uw prijs afwijkt van de koers in het nieuws

In het nieuws gaat het over de prijs per troy ounce fijngoud in dollars. Uw sieraad is geen ounce, geen fijngoud en wordt niet in dollars afgerekend. Er zitten dus drie vertaalslagen tussen: van ounce naar gram, van dollar naar euro en van fijngoud naar het gehalte van uw stuk. Wie die drie stappen kent, kan het bedrag op de afrekening zelf narekenen en hoeft niet op een toelichting te vertrouwen.

De prijs van zilver volgt dezelfde logica

Zilver kent precies dezelfde keten, maar met een veel lagere prijs per gram en een grotere beweeglijkheid. Omdat zilver ook een industriële grondstof is, reageert het sterker op conjunctuur dan goud, dat vooral als waardeopslag wordt gekocht. In de praktijk betekent dit dat de zilverprijs in korte tijd forser kan uitslaan, terwijl goud rustiger beweegt.

Heeft het zin om op een piek te wachten?

Niemand kan de koers voorspellen, ook de handelaren niet. Wie een doosje oude sieraden opruimt, praat over een verschil van enkele procenten over een periode van weken, en dat weegt zelden op tegen maanden uitstel. Gaat het om beleggingsgoud met een groot volume, dan is timing relevanter en is het verstandig de koers een periode te volgen voordat u besluit.

Over de auteur

Mark de Groot, edelmetaaltaxateur. Taxeert al ruim vijftien jaar dagelijks goud, zilver en sieraden en beoordeelt gehaltes met zuurtest en XRF-analyse.

Verder lezen

• Hoe wordt goud getaxeerd en wat gebeurt er aan de taxatietafel?
• Wat is karaat goud? Alle gehaltes van 333 tot 999 uitgelegd
• Hoeveel is mijn gouden ring waard? Drie rekenvoorbeelden
• Bekijk de actuele goudprijs per karaat en per gram